Кемали, Е.С. Қазақстан Республикасының сот және құқық қорғау органдары

сотқа дейінгі іс жүргізу және кезек күттірмейтін тергеу әрекет- терін орындау жөніндегі қүқықтары мсн міндеттері алысқа жу ­ зу сапарындағы теңіз кемелерінің капитандарына, геологиялық- барлау партияларының, осы баптың екінші бөлігінде тізбеленген анықтау органдарынан алыстағы басқа мемлекеттік ұйымдар мен олардың бөлімшелерінің басшыларына да жүктеледі. 12.2. Тергеу және анықтау органдарының күқықтары мен міндеттері Тергеуші - қылмыстық іс бойынша сотқа дейінгі тергеп-тек- серуді өз қузыреті шегінде жүзеге асыруға уәкілетті лауазымды адам: Ішкі істер органдарының тергеушісі, Ұлттық қауіпсіздік органдарының тергеушісі және Қаржы полициясы органдарының тергеушісі, сондай-ақ қылмыстық-іс жүргізу кодексінде көздел- ген жағдайларда - прокурор. Тергеуші өз қаулысымен істі өзінің іс жүргізуіне қабылдап, ол бойынша алдын ала тергеуді жүзеге асыруға және осы Кодексте көзделген барлық тергеу әрекеттерін орындауға қүқылы. Тергеуші істің мән-жайларын жан-жақты, толық және объек ­ тива зерттеу үшін барлык шараларды қолдануға, адамның қыл- мыстық қүқык бүзушылық жасағанын көрсететін оған қатысты жеткілікті дәлелдер жиналған адамды күдіктінің іс-әрекетін са- ралау, осы Кодекске сәйкес оған бүлтартпау шараларын таңдау, қылмыстық күқық бүзушылықтың мән-жайлары баяндалған, жи- нақталған дәлелдер сипатталған айыптау актісін жасау арқылы қылмыстық қудалауды жүзеге асыруға міндетті. Қылмыстық-іс жүргізу кодексте көзделген жағдайларда прокурорды процестік келісімді жасасуға мүмкіндік бсретін мән-жайлардың анықталға- ны туралы хабардар етеді. Үкімнің азаматтық талап қою, баска да мүліктік өндіріп алу- лар немесе мүлікті ықтимал тәркілеу бөлігінде орындалуын қам- тамасыз ету мақсатында тергсуші күдіктінің немесе оның әре- кеттері үшін заң бойынша материалдық жауаптылықта болатын түлғалардьщ мүлкін аныктау үшін шаралар қолдануға міндетті. Қылмыстық істср бойынша тергеп-тексеру жүргізген кезде тергеуші қылмыстық жолмен табылған не қылмыстык жолмен табылған қаража^қа сатып алынған, басқа түлғалардың меншігі- 190