йындалған адамдарды колжетімді және тиімді жаттыктыру құра- лына айналдырады. Жаппай шаңғы туризмінде жаяу жургінші туризміне кара- ганда козғалу жылдамдығы біршама артады жэне кыска ар&зыктар уакыты азаяды. Жаяу жүргінші жэне шаңғы туризмі кезіндегі бір күндік жорык кашыктығы шамамен бірдей (52-кесте). Су (байдаркалардағы) жэне велосипед туризмі катысушы- лардан арнайы дағдылар мен шеберлікті, белгілі бір кұралдарды, жабдықтарды, арнайы киімдерді керек етеді. Сондыктан жаяу жүргінші жэне шаңгы туризміне қарағанда туризмнің осы түрі жаппай таралу үшін колжетімді деп айтуға болмайды. Көп күндік сапарлар катысушылардың ағзасына түрлі жакты эсер етеді, сондыктан оларғабіртіндеп арнаулы физикалыкдайын- дыкты, эсіресе орта жэне егде жастағы катысушылар бастапкы дэрігерлік тексеруден өту кажет. Көп күндік жорыктардағы дене жүктемесі катысушылардын денсаулык күйіне карай реттелінеді (медициналык топ). Негізгі медициналык топка жаткызылгандар техникалык дағдылар мен спорттык разрядының болуын ескере отырып, I-IV санаттағы күрделі сапарларға жіберіледі; дайындык- ты медициналык топка иелер І-ІІ санаттағы сапарларға алдын ала жаттығудан кейін ғана жіберіледі; денсаулык күйіне байланысты арнайы медициналык топка жаткызылған адамдар көп күндік жо- рыктарға катыстырылмайды. 52-кесте Окушыларга арналган жалпай шангы туризміндегі жүктемелерді нормалау (бір күнлік жорык) Көрсеткіш 11-12 жас 13-14 жас 15-16 жас 17-18 жас Жорыктын жалпы кашыктыгы, км 8-10 12-15 18-20 25-30 Козғалыс жылдамдығы, км/с 4 5 5 6 Үздіксіз козғалу уакыты. мин 45 45 50 50 Демалыстың кыска аралыктарының рақтығы, мин 5 5 5-10 5-10 Жукгің салмағы, кг үлдар кыздар 2 4 10 12 2 4 6 8 Ауанын шекті температурасы, °С -10 -12 -15 -25...-30
RkJQdWJsaXNoZXIy MTExODQxMg==