Дене тәрбиесі мен денсаулық Адамның денсаулык жағдайы түпкілікті негізде оның ағзасының бейімделушілік қорларының көлемі жэне куатты- лығы аркылы анықталады. Қызметтік кор неғұрлым жоғары болса, бейімделу «құны» согұрлым төмен. Ағзаның тіршілік- тің жаңа жағдайларына бейімделуі жекелеген мүшелермен емес, уақыт пен кеңістік жағынан жэне иерархиялық бағы- ныштылықпен өзара үйлестірілген кызметтік жүйелермен қамтамасыз етіледі. Бейімделу жүйесі үшін ағзаның физи- ологиялык қорлар шығынын барынша үнемдеу максатында қызмет етудің үнемділігі тэн. Тіршілік ортасының түрақты өзгермелілігі бейімделу процестерінің өзгергіштігін, үздік- сіздігін, көптүрлігін және реттілігін анықтайды. Жүйелі түр- де дене жаттығуларымен айналасу кезінде олардың әсері рет- теуші тетіктері, жасуша кұрылымдарының тұрактылығы мен икемділігінің, жасушаның физикалык-химиялык сапаларының өзгеруінің, ағзаның қызметтік қорлары мен бейімделу мүмкін- діктері кеңеюінің артуымен байланысты біртіндеп төмендейді. Бұл қүбылыс ағзаның кызметтік жүйелер тітіркендіргіштерінің күші көбейсе де, биологиялык бейімделудің үнемдеуіне байланысты тітіркендіргіштерге патологиялық реакциялары туын- дамайды, демек, ағзаның ішкі ортасының тұрақтылығы (гомеостаз) сақталынады. Оқушылар ағзасының жалпы бейарнаулы тұрактылығын, онын ішінде жағымсыз ауа райы факторларының әсеріне тұракты- лығын арттырудың негізгі жолдары: - дене тәрбиесі сабактары барысында ағзаның коршаған ор- таның жағымсыз факторларына бейарнаулы тұрақтылығын арт- тыру; - биологиялык өсу мен даму процестерін түзету; - ағзаның жылу реттелуін жэне шыныктыру тетіктерін же- тілдіру болып табылады. Адам денсаулығы генетикалык факторларга, коршаган орта- ның жағдайына, медициналый дайлары мен салтына байлань сты екені^оелплі -кесде^.
RkJQdWJsaXNoZXIy MTExODQxMg==