Самалдықов, М.К. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы әрекет етудің құқықтық негіздері

42 Сыбайлас жемқорлыққа қарсы әрекет етудің қүқықтық негіздсрі мемлекеттік қызмсткерлсрдің кәсіби қызметіне заңсыз араласудан нақты қорғалуының болмауы; - туындаған немссе болжамды мүдделер, қақтығысының жағдайын анықтауға мүмкіндік бсретін критерийлердің болмауы. «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» 2015 жылғы 18 қараша- дағы Қазақстан Республикасы заңының 15-бабы: 1. Жауапты мемлекеттік лауазым агқаратын адамдарға, мсмлекетгік міндеттерді атқаруға уәкілеттік берілген адамдарға, мемлекеттік міндет- терді атқаруға уәкілеттік берілген адамдарға теңестірілген адамдарға, еіер мүдделер қақтығысы бар болса, лауазымды адамдарға лауазымдық міндет- тсрді жүзеге асыруға тыйым салынады. 2. Жоғарыда аталған адамдар мүдделер қақтығысын болдырмау жоне шешу жөнінде шаралар қабылдауы тиіс және олар жүмыс істейтін үйым- ның тікслей басшысын не басшылығын туындаған мүдделер қақтығысы туралы немесе ол туралы белгілі болған кездс оның туындау мүмкіндігі туралы жазбаша түрде хабардар етуге міндетті. Жоғарыда көрсстілген түлғалардың өтініштері бойынша ұйымның ті- келей басшысы не басшылығы басқа көздерден ақпарат алған кезде мүд- делер қақтығысын болғызбау жәнс реттеу жөнінде мынадай шараларды уақыттылық қабылдауға міндетті: 1) мүдделер қақтығысына қатысушы адамды лауазымдық міндеттерін атқарудан шеттегуге жәнс мүдделер қақтығысы туындаған немесе туын- дауы мүмкін мәселе бойынша лауазымдық міндеттерін орындауды басқа адамга тапсыруға; 2) лауазымдық міндеттерін озгертуге; 3) мүдделер қақтығысып жою жөнінде өзге де шаралар қабылдауға міндетті. 19. Қазақстан Республикасының ҚК' бойынша сыбайлас жемқор- лық багыттагы қылмыстары үшін кылмыстық жауаптылыктаи боса- ту срекшеліктсрін корсстіціз. ҚР ҚК-нің 65-бабының 1-бөліі іне сәйкес (іс-әрекетімсн өкінуіне бай- ланысты қылмыстық жауаптылықтан босату) қылмыстық теріс қылық жасаған немесе алғаш рст қылмыс жасаған адам, егер ол қылмыс жасағаннан кейін өз еркімен кінәсін мойындан келсе нсмесе қылмысты ашуға, терғеуге ықпал етсе, қылмыстық қүқық бүзушылықпен келтірілген зиянды озгедей түрде төлесе, қылмыстық жауаптылықтан босатылуы мүмкін. Қылмыстық жауаптылықтан босатудың қаралып отырған түрі анықтау органыныц, тергеушінің, прокурордыц немесе судьяның қүқығы болып табылады. Қылмыстық жауаптылықтан босату туралы шешім жасалған қылмыстың сипаты мен қоғамдық қауіптілік дәрежесі ғана емес, сондай-ақ