Криминалистика

әрекеттері жүргізіледі. Оқига болган жерді қарау — қажетті тер- геу әрекеті ретінде сапалық жағынан қылмыстың дұрыс ашы- луына өз септігін гигізетін тергеу әрекеті. Қарауды жәбірленуші немесе материалды жауапты тұлғаның қатысуымен жүргізген дұрыс. Ал үрлык істері бойынша жүргізілетін оқиға болған жерді қарау тергеу әрекетіне криминалист-маманның міндетті түрде қатыстырылуы қылмыс іздерінің жиі кездесіп аныкталуымен байланысты. Кылмыскерлерді және ұрланған затгарды ізін суытпай тұрып тезарадатабу үшін іздестіру кызметіндегі иттерді қолдану жақ- сы нәтиже береді. Техникалык кұрал-саймандар және әдістердің көмегімен жүргізілген қарау әрекеті тергеуді жүргізуші тұлғаға басқа жол- мен аныктауға мүмкін болмайтын дәлелдемелерді алуға жол береді. Карау барысында: • ұрлық объектісі болып не табылады; • ұрлық орнына қылмыскер қай жақтан кіріп, қай бағытта жасырынды; •тауарлы-материалды құндылықтар орналасқан жерге кіруде қылмыскер кдндай әдіс-тәсілдер мен техникалык құрал-сайман- дар колданған; • техникалық қүралдар ретінде кандай саймандар мен кұрал- дар колданылған; • кылмыскер қандай әрекеттерді және қандай кезектілікпен қолданған; • ұрлық жасауға канша адам қатысқан; • оқиға болған жерде кылмыскердің және оның әрекеттерінің қандай іздері қалдырылған және оның үстінде қылмыс болған жерден қандай іздер (қылмыскердің үстінде, киімінде, қолдан- ған қүралдарында) қалуы мүмкін; • табылған іздер мен өзге де заттай дәлелдемелерде кылмыс- кердің кәсіби дағдысын, сыртқы бет-келбетін, тұлғасын, кыл- мыстық әрекеттерді жасаудағы тәжірибесін анықтауға болатын белгілер бар ма; • ұрлықты инсценировкалау белгілері жоқ па деген сұрақ- тарға жауап іздеу керек. Қарау кезінде ұрланған заттардың үлгілері (паспортгың, ат- тестаттың, фабрикадан жабыстырылған қағазының (ярлык), буып-түйген қорабының) алынып, іске тіркелуі қажет. 397