Аманова Г.Д. Басқару есебі
Демск, қайта бөлісу - есеп объектісі болып табылады. Қайта бөлісу - бұл технологиялық прогрестің бір бөлігі. Онеркәсіпте шығындардың есебін жүргізу және өнімнің өзіндік құнын калькуляциялаудың қайта бөлісу әдісінің екі нұсқасы қолданылады, бұл - жартылай фабрикаттық емес және жартылай фабрикаттык нұсқалар. Өндіріс шығындарының жиынтық есебінің бірінші немесе скінші нұсқасын колдану, негізгі ондірістің аяқталмаган ондірісі болып табылатын кейбір жартылай фабрикаттардың өзіндік құнын анықтау қажеттілігіне байланысты. Бұл жартылай фабрикаттардың бір бөлігін сыртқа сатумен байланысты болуы мүмкін. Онда бухгалтерия жартылай фабрикаттар өндірісінің шығындарын жинақтап, оның өзіндік құнын анықтауы тиіс. Жартылай фабрикатты емес нұсқадағы өндіріс шығындарының есебін жүргізу бухгалтерлік жазбасыз, жеке өндірістің жартылай фабрикаттарын бір қүрылымнан екінші қүрылымға (бір цехтан екінші цехка) аудару кезенде жүргізіледі. Цех ішіндегі немесе цех арасындағы жартылай фабрикаттардың қозғалысын бақылауды бухгалтерия жедел түрде, габиғи өлшеммен, бухгалтерлік шоттарды жазбасыз жүзеге асырады. Жартылай фабрикагтарды, болшектер мен тораптарды дайындау бойынша шығындар, цехтар бойынша шығын баптары кесіндісінде есепке алынады. Қосылған шығындар әрбір цех бойынша жеке-жеке корсетіледі (қайта болісу), ал бастапқы шикізат қүны тек қана бір қайта бөлісу өнімінің өзіндік кұнына кіргізіледі. 5.3 Өнімнің, жұмыстың және қызметтің озіндік құнын калькуляциялаудың үдерістік әдісі Үдерістік калькуляциялау қандай түрінде болса да мыпаларды қарастырады: - өндірісті жалпы және шығындар ағыны бойынша жоспарлау; - белгілі бір кезең үшін ондірістің шартты көлемінің есебі; - шығындарды жинау және белу; - өнімнің өзіндік қүны туралы есеп дайындау; - калькуляциялық шоттар, журналдар, кітаптар және баска да ессп қүрылымын және оның калькуляция жүйесімен байланысын қалыптастыратын есеитік тізілімдер жүргізу. Калькуляциялаудың үдсрістік әдісі: - өнімнің бір түрі шығарылатын; - жартылай фабрикатгар қоры туындамайтын; 96
Made with FlippingBook
RkJQdWJsaXNoZXIy MTA4MTcyMQ==