Аманова Г.Д. Басқару есебі

материалдардың есептік құны және нақты өзіндік құны бойынша жиынтык мәліметтерді көрсету үшін арналған. Бұл мәліметтер, материалдық қорларды сатып алуға және дайындауға кететін шығындар есепке алынған (көліктік-даярлау және басқа да жүктерді объектіаралық қоймаларға дейін жеткізу бойынша, жүктеу-түсіру жүмыстары, теміржол алымдарын төлеу, т.б шығыстарды коса), материалдардың сатып алу күнынан артық жасалған шығындар есепке алынған журнал-ордерлсрден (1, 2, 6, 7, 9, 10 және баскалар) ауыстырылады. Осы бөлімге екінші бөлімнің ведомостынан нақты өзіндік құн және ай басындағы есептік бағасы бойынша материалдардың қалдық қүны жазылады. Оған бір ай ішінде түсксн материалдар күны косылады. Ары карай, өзіндік құнның есептік баға бойынша күннан ауытқу сомасы мсн пайызы анықталады. Ауытқу сомасы осы көрсеткіштер арасындағы айырмашылықты құрайды, ал ауытқу пайызы дегеніміз - ауытқу сомасынын материалдар дың есептік қүнына қатынасы. Ауытқу «+» немесе «-» белгісімен болуы мүмкін. Анықталған ауытқулар ай соңындағы материалдар қалдығы мен ағымдағы айда сссптен шығарылған материалдардың жалпы қүны арасында бөлуге жатады. Ағымдағы айда жұмсалған материалдардың құнына келетін ауытқулардың бір бөлігі есептік бағалар бойынша материалдар шығысы көрсетілген шоттардың дебетіне есептен шығарылады. Ауытқуларды белу жүмсалған материалдардың әрбір түрі нсмесе тобы бойынша, ай басындағы калдықтар бойынша ауытку сомасы мен бір ай ішінде түсксн материалдар бойынша ауытқу сомасының ай басындағы материалдар калдығының және бір ай ішінде түскенматериалдар қүнына қатынасы бойынша есептелген пайызбен жүргізіледі. Осы пайыз бойынша жұмсалған материалдарға жататын ауытқуларды шығынға жатқызу кажет (сол шоттарға). Екінші бөлім - «1310 «Материалдар» кіші болімі шоты бойынша қозғалыс» - сақталу орны бойынша, есептік бағасы бойынша (қоймалар, участоктср) синтетикалық шоттар кесіндісінде матсриалдардың қолда бары және козғалысын есепке алуға (түсу, шығыстар) арналған. Бүл бөлім сальдолык және жинақтау ведомостары, материалдардың қозғалысы мен қалдыктары жоспарлы-ссептеу жәнс есептік бағаларда келтірілетін материалдық есептер негізінде 115