Самалдықов, М.К. Сыбайлас жемқорлыққа қарсы әрекет етудің құқықтық негіздері

ОҚУТЕРМИНОЛОГИЯЛЫҚСӨЗДІК Сыбайлас жемқорлық - жауапты мемлекеггік лауазымды атқаратын адамдардың, мемлекегтік функцияларды орындауға уәкілеттік бсрілген адамдардың, мемлекегтік функцияларды орындауға уәкілеттік бсрілген адамдарға теңестірілген адамдардыц, лауазымды адамдардың өздерінің лауазымдық (қызметтік) өкілеттіктерін және соған байланысты мүмкіндік- терін жеке өзі немесе делдалдар арқылы жеке өзіне не үшініиі тұлғаларға мүліктік (мүліктік емес) игіліктер мен артықшылықтар алу немесе табу мақсатында заңсыз пайдалануы, сол сияқты игіліктер мен артықшылықтар- ды беру арқылы осы адамдарды параға сатын алу. Сыбайлас жемқорлыққа карсы іпектеулер - осы занда белгіленген және сыбайлас жемқорлық қүқық бүзупіылықтардыц алдын алуға багыт- талған шектеулер. Сыбайлас жс.мқорлыққа карсы іс-қимыл - сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл субъсктілерінің өз окілеттіктері шегіндегі сыбайлас жемқор- лықтың алдын алу, оның ішінде қоғамда сыбайлас жемқорлыққа қарсы мә- дениетті қалыптастыру, сыбайлас жемқорлық қүқық бүзупіылықтарды жа- сауға ықпал ететін себепгср мен жағдайларды анықтау және жою жөніндегі, сондай-ақ сыбайлас жемқорлык қүқық бүзушылықтарды анықтау, жолын ке- су, ашу жөне теріеу мен олардың салдарларын жою жөніндегі қызметі. Сыбайлас жемқорлыққа карсы іс-қимыл жөніндегі уәкілетті орган - өз өкілеттіктері шегінде Қазақстан Рсспубликасында сыбайлас жем- қорлыққа қарсы саясатты іскс асыру жәнс сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласын үйлестіру жөніндегі функцияларды жүзеге асыратын мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласындағы орталық атқарушы орган; оның ведомствосы, аумақтық бо- лімінелері. Сыбайлас жемқорлық қүқық бүзушылык - бұл үшін занда әкімшілік немесе қылмыстық жауапгылық белгілснген, сыбайлас жемқорлық белгіле- рі бар қүқыққа қайшы, кінәлі түрдегі іс-әрекет (әрекст немесе әрекетсіздік). Сыбайлас жемқорлык тәуекелі - сыбайлас жсмқорлық қүқық бүзу- шылықтарды жасауға ықпал ететін себептер мен жағдайлардың туындау мүмкіндігі. 234